Sygnały alarmowe i komunikaty ostrzegawcze to kluczowe narzędzia informowania o zagrożeniach. Ich zadaniem jest szybkie przekazanie informacji o niebezpieczeństwie i wskazanie, jak należy się zachować. Przeczytaj, jak rozpoznać i prawidłowo zareagować na alarm, sygnały oraz komunikaty ostrzegawcze.

Jakie przepisy definiują rodzaje alarmów i sygnałów alarmowych?

Najważniejszym aktem prawnym regulującym rodzaje alarmów, sygnałów alarmowych i komunikatów ostrzegawczych jest Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 maja 2025 r. w sprawie alarmów i komunikatów ostrzegawczych[1], wydane na podstawie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej.

Rozporządzenie to określa:

  • rodzaje alarmów oraz sposób ich ogłaszania i odwoływania;
  • rodzaje komunikatów ostrzegawczych oraz tryb ich przekazywania;
  • zasady działania systemów powiadamiania, ostrzegania i alarmowania o zagrożeniach.

Za wdrażanie i obsługę systemów alarmowych odpowiadają organy ochrony ludności na poziomie lokalnym i krajowym, a więc wójtowie, burmistrzowie, prezydenci miast, starostowie, wojewodowie oraz Rządowe Centrum Bezpieczeństwa.

W jakich sytuacjach włączane są sygnały alarmów?

Sygnały alarmowe uruchamiane są w sytuacjach, które mogą stanowić realne zagrożenie dla życia, zdrowia lub mienia. W szczególności dotyczy to:

  • pożaru;
  • wycieku substancji niebezpiecznych;
  • zagrożenia skażeniem chemicznym, biologicznym lub radiacyjnym;
  • klęsk żywiołowych jak powódź czy silny wiatr;
  • zagrożenia militarnego, ataku terrorystycznego lub innych zdarzeń kryzysowych.

W budynkach i zakładach pracy sygnały alarmowe mogą być aktywowane także podczas ćwiczeń ewakuacyjnych. Dotyczy to również niezależnych systemów zabezpieczeń technicznych. Każdy sygnał alarmowy jest jednoznaczny i ma jasno określone znaczenie. To pozwala Ci szybko podjąć odpowiednie działania w sytuacji zagrożenia.

Jakie są rodzaje sygnałów alarmowych? Poznaj dźwiękowe i wizualne sygnały alarmowe

Wyróżnia się dwa podstawowe typy alarmów – dźwiękowe (akustyczne) oraz wizualne.

Dźwiękowe (akustyczne) sygnały alarmowe:

  • ogłoszenie alarmu – modulowany dźwięk syreny alarmowej trwający trzy minuty lub powtarzana trzykrotnie zapowiedź słowna przekazywana przez urządzenia nagłaśniające (np. „Uwaga! Uwaga! Uwaga! Ogłaszam alarm…”);
  • odwołanie alarmu – ciągły dźwięk syreny alarmowej trwający trzy minuty lub powtarzana trzykrotnie zapowiedź słowna o odwołaniu alarmu.

Wizualne sygnały alarmowe:

  • ogłoszenie alarmu – żółty znak w kształcie równobocznego trójkąta skierowanego podstawą do dołu, umieszczany w przestrzeni publicznej lub przekazywany w inny zwyczajowo przyjęty sposób (np. za pośrednictwem środków przekazu obrazu);
  • wizualne sygnały mogą być również przekazywane w formie komunikatów graficznych w mediach elektronicznych.

Sposoby ogłaszania sygnałów alarmowych:

  • syreny alarmowe (miejskie, zakładowe, strażackie);
  • systemy nagłaśniające (np. megafony, głośniki na pojazdach służb ratowniczych);
  • media – radio, telewizja, aplikacje mobilne, strony internetowe.

Po usłyszeniu sygnału alarmowego:

  • zachowaj spokój i nie ulegaj panice;
  • włącz radio lub telewizor na lokalne stacje i słuchaj komunikatów;
  • postępuj zgodnie z zaleceniami przekazywanymi przez służby i w komunikatach;
  • przygotuj dokumenty, zapas żywności, wodę i środki ochrony dróg oddechowych;
  • zamknij okna i drzwi, wyłącz urządzenia gazowe i elektryczne;
  • udaj się do najbliższego schronu lub miejsca wskazanego przez służby.

Znajomość rodzajów alarmów dźwiękowych oraz wizualnych pozwala skutecznie chronić siebie, bliskich i współpracowników w sytuacji zagrożenia. Jednocześnie pamiętaj o indywidualnych projektach zabezpieczeń, które chronią mienie prywatne i firmowe.

Jakie są rodzaje komunikatów ostrzegawczych i kiedy są wysyłane?

Komunikaty ostrzegawcze to oficjalne informacje, których zadaniem jest szybkie powiadomienie o rodzaju niebezpieczeństwa, obszarze zagrożenia oraz przewidywanym czasie jego trwania. Podobnie jak w przypadku systemów alarmowych dla firm i obiektów, komunikaty ostrzegawcze są wysyłane w sytuacji realnego zagrożenia dla zdrowia, życia lub mienia. Zarówno w przypadku osób prywatnych, jak i przedsiębiorców.

Rodzaje komunikatów ostrzegawczych:

  • komunikat Regionalnego Systemu Ostrzegania (RSO) – przekazywany za pomocą aplikacji mobilnej, zawiera informacje o rodzaju i obszarze zagrożenia, zalecenia dla ludności oraz przewidywany czas trwania zagrożenia;
  • komunikat przekazywany przez redaktorów dzienników oraz wydawców stron internetowych – informacja wizualna (tekstowa lub infograficzna) publikowana na portalach informacyjnych, zawierająca szczegóły dotyczące zagrożenia oraz instrukcje postępowania;
  • komunikat przekazywany przez radio, telewizję oraz operatorów sieci komórkowych – informacja audio, audiowizualna lub wizualna, emitowana w mediach i przekazywana przez SMS, zawierająca szczegółowe instrukcje postępowania;
  • ALERT RCB – krótka wiadomość tekstowa wysyłana na telefony komórkowe przez operatorów na zlecenie Rządowego Centrum Bezpieczeństwa, informująca o nagłym zagrożeniu (np. ekstremalne zjawiska pogodowe, awarie przemysłowe, zagrożenia środowiskowe).

Komunikaty ostrzegawcze są ogłaszane w następujących sytuacjach:

  • zagrożenia naturalne (np. powódź, silny wiatr, burze, upały, mrozy);
  • awarie przemysłowe i skażenia chemiczne, biologiczne lub radiacyjne;
  • zagrożenia epidemiologiczne;
  • inne sytuacje kryzysowe, które mogą zagrażać zdrowiu, życiu lub mieniu.

Po odebraniu komunikatu ostrzegawczego:

  • uważnie przeczytaj lub wysłuchaj komunikatu;
  • postępuj zgodnie z zaleceniami – mogą one dotyczyć ewakuacji, zabezpieczenia mienia, pozostania w domu lub innych działań;
  • przekaż informację innym osobom w swoim otoczeniu;
  • zachowaj spokój i nie ulegaj panice.

Znajomość rodzajów sygnałów alarmowych i komunikatów ostrzegawczych to kluczowy element bezpieczeństwa. Równie istotne jest zapewnienie indywidualnej ochrony na przykład dzięki domowym systemom alarmowym oraz rozwiązaniom dla firm. W tej kwestii możesz liczyć na wsparcie specjalistów z Delta Security.

Źródła


[1] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20250000645/O/D20250645.pdf

Sprawdź podobne artykuły